✍🏼سفره در جامعه ایرانی از جایگاه و منزلت خاصی برخوردار است. اگر نگوییم مقدس است حداقل می توان گفت که واجد ارزشی قابل توجه است. بخشی از ارزش سفره به خاطر نانی است که معمولا روی آن قرار می گیرد که ُنماد برکت است. در فرهنگ ایرانی سفره برای امور مهمی استفاده می شود که سفرۀ عقد، سفره هفت سین، سفره شب یلدا و سفره های مختلف برای مراسم دینی از آن جمله اند. 

اندازه سفره با ابعاد خانواده در جامعه ایرانی پیوند داشته است. هر چه به سمت گذشته های دورتر می رویم تعداد اعضای خانواده بیشتر می شود و شکل سفره ها عموما مستطیلی است. با کاهش بُعد خانواده؛ سفره ها نیز کوچک تر شده و به تدریج از سفره های متری به سفره های مربعی تغییر یافته اند. باید توجه داشت که معمولا مکان افراد در کنار سفره با جایگاه آنان در خانواده ارتباط داشته و هم اکنون هم در برخی از خانواده ها اینگونه است. در نظام اجتماعیِ مبتنی بر پدرسالاری، پدر خانواده در نقطه آغازین عرض سفره که بالای سفره نامیده می شود می نشست و سایر اعضا در دو طرف آن. باید جایگاه « نان آور» خانواده در سفره کاملا مشخص می شد. در این میان، معمولا مادر خانواده از مکان سیالی برخوردار بود و این تا هنگامی ادامه می یافت که هنوز فرزندان خانواده ازدواج نکرده بودند. با ازدواج فرزندان و ورود عروس به خانواده، به تدریج مادر از امور آشپزی فارغ می شد و مکان ثابتی در کنار سفره می یافت.

برخی معتقدند که وجود سفره در خانه بیانگر وجود خانواده است. در واقع خانه ای که سفره ندارد خانواده هم ندارد. شاید سایر وسایل خانه کمتر چنین وظیفه ای را بر دوش می کشند. البته منظور از سفره، جمع شدن اعضا به دور آن و خوردن غذا در کنار یکدیگر است. این همان دلیلی است که خوردن غذا را تبدیل به امری اجتماعی و نه صرفا زیستی می کند. بی اساس نیست اگر گفته شود غذا نخوردن با همدیگر یکی از نشانه های اولیه بروز بحران در روابط است. معمولا در خانه های مجردی که ساکنین با همدیگر پیوند اجتماعی گذرایی دارند شاید خوردن غذا مهم باشد ولی سفره اهمیت چندانی ندارد و گاهی اوقات از روزنامه هم استفاده می شود.  

آماری در دست نیست ولی امروزه کم نیستند خانواده هایی که از میزناهار خوری استفاده می کنند. ورود میز ناهارخوری به خانه ها در دوره ای، اعلام ورود خانواده به مدرنیته و کسب پرستیژ اجتماعی بود. برخی از خانواده ها همچنان بر روی میزناهار خوری شان سفره پهن می کنند. ولی در سال های اخیر اتفاق دیگری هم افتاده است و آن اینکه، غذا بر روی میز چیده می شود و هر مهمان غذایش را می کشد و ایستاده یا نشسته، در گوشه ای از خانه غذایش را صرف می کند. شاید بتوان این وضعیت را دموکراتیزه شدن/ فردی شدن مناسک مهمانی دانست. هر مهمان، هر غذایی را، هر چقدر که دوست دارد برمی دارد. ولی پرسش آن است که چنین وضعیتی تا چه اندازه به ارزش غذا خوردن به عنوان یک عمل اجتماعی کمک می کند؟

در سال های اخیر شتاب زندگی افزایش چشمگیری یافته است. این شتاب در عرصه های مختلف اجتماعی به شکلی خودش را نشان می دهد. اگر پهن کردن سفره بر روی میزناهار خوری را وصلت سنت و مدرنیسم قلمداد کنیم پهن کردن سفرۀ یکبار مصرف بر روی این میز بیانگر شتاب زندگی است. در کسری از ثانیه سفره یکبار مصرف مچاله می شود و با پسماندهای غذا در درون سطل زباله قرار می گیرد. البته باید توجه داشت که سفره های یکبار مصرف، مناسک غذا خوردن را از اصالت دور می کند. در واقع ما با تصویری از سفره و نه با اصل آن مواجه هستیم! سفره یکبار مصرف مدام پیغام تعجیل در خوردن غذا را به دیگران مخابره می کند.

امروزه 1) با کاهش تعداد اعضای خانواده، 2)انتقال بخشی از وظیفه تربیت کودکان به نهادهای اجتماعی، 3)حضور زنان در محیط های شغلی و همچنین 4)سپری کردن اوقات فراغت با دوستان هم سلیقه و همفکر توسط هر عضو خانواده، خوردن غذا با همدیگر بیش از پیش دشوار شده است. در گذشته های نه چندان دور، اگر غذا خوردن با یکدیگر دشوار می شد بهانه ای به نام تماشای سریال های تلویزیونی وجود داشت تا اعضا را دور هم جمع کند. امروزه این امر هم رنگ باخته است چرا که دستگاه تلویزیون جای خودش را به تلفن همراه داده است.

علاوه بر کاهش تعداد با هم غذا خوردن در روزهای هفته، باید از کاهش کیفیت آن نیز سخن گفت. گوشی های تلفن همراه روز به روز از کیفیت با هم بودن و تعامل اجتماعی به هنگام غذا خوردن می کاهند. در واقع تمرکز حواس اعضای خانواده بر صفحه نمایش تلفن همراه یکی از دلایل تبدیل شدنِ مناسک غذا خوردن از امری اجتماعی به امری صرفا زیستی است. معده تان را پر می کنید و بدون تشکر از کسی خودتان را به اولین مکان دنج و بدون مزاحم برای تلفن همراه می رسانید.
🔹نوشته: فردین علیخواه|جامعه شناس

لطفا نظرتون را برای ما ارسال کنید 

صیغه
صیغه یابی
صیقه
سایت موقت، سایت همسریابی موقت ایرانی، سایت صیغه
تبادل لینک با سایت های پربازدید
تبادل لینک سه طرفه
سایت تبادل لینک وبلاگ
آهنگ جدید شادمهر
خرید اینترنتی
دو همدم
سایت توران
سایت بهترین همسر
همسریابی شیدایی
طوبی 24
سارا
سایت همسریابی دو همدل
همسریابی بهترین
سایت همسر یابی رایگان
همسریابی لاو ایران
سایت دو آشنا
همسریابی دوباور
سایت صیغه
سایت همسان گزینی تبیان
سایت تبادل لینک اتوماتیک
همسریابی مونس یاب
سایت همسریابی استان سـمنـان
همسریابی استان کهگیلویه و بویر احمد
همسریابی استان لرستان
سایت همسریابی استان همـدان
همسریابی شهرستان هشترود
سایت همسریابی شهر چایپاره
سایت همسریابی شهر مهاباد
شهرستان نمین
سایت همسریابی شهر خوانسار
سایت همسریابی شهرستان تنگستان
سایت همسریابی شهرستان دیلم
همسریابی جم
همسریابی شهر پاکدشت
سایت همسریابی شهر شمیرانات
سایت همسریابی شهرستان لردگان
سایت همسریابی شهر اسفراین
سایت همسریابی مانه و سملقان
شهرستان مه ولات
همسریابی شهرستان فریمان
همسریابی بجستان
سایت همسریابی شهرستان بینالود
همسریابی شهر ابهر
همسریابی شهرستان دلگان
سایت همسریابی شهرستان بانه
همسریابی شهرستان گیلانغرب
سایت همسریابی رامیان
سایت همسریابی شهر کلاله
سایت همسریابی شهرستان گلوگاه
سایت همسریابی تنکابن
همسریابی شهر بندرعباس
همسریابی شهرستان رزن
ﺱﺍیﺕ ﻪﻤﺳﺭیﺎﺑی ﺵیﺩﺍیی